پیادهسازی جدید قوانین محدودیت سفر و صدور گذرنامه برای فارغالتحصیلان محروم

پیادهسازی جدید قوانین محدودیت سفر و صدور گذرنامه برای فارغالتحصیلان محروم, بر اساس گزارشهای اخیر، مدیرکل حقوقی وزارت بهداشت تقاضا کرده تا نام پزشکان متخلف از إی ضمانت خدمت در مناطق محروم را به این وزارتخانه معرفی نمایند تا امکان صدور گذرنامه و خروج از کشور برای آنها مسدود شود.

در نامهای که به مدیران حقوقی دانشگاههای علوم پزشکی سراسر کشور ارسال شده، میرحامد خانی، مدیرکل حقوقی وزارت بهداشت، از استناد به تبصره ۱۳ ماده ۴ اصلاح قانون برقراری عدل آموزشی در پذیرش دانشجو در دورههای تحصیلات تکمیلی و تخصصی (مصوب ۱۴۰۱) استفاده کرده و بیان کرده است که صدور گذرنامه و مجوز خروج از سرزمین برای مستنکفین از تعهدات قانونی المذكور ممنوع است و وزارت بهداشت ملزم شده است اسامی این افراد را به مراجع ذیصلاح اعلام نماید.

این نامه افزوده است که اسامی افراد یاد شده باید به منظور جلوگیری از صدور گذرنامه و ممنوعالخروجی آنها از کشور به مرجع وابده در وزارت بهداشت منعکس گردد.

در تاریخ ۱۸ بهمن سال گذشته، نمایندگان مجلس با اصلاح قانون مصوب فروردین ۱۳۸۹، تفصیلات ่ม را وضع کردند که تمام فارغالتحصیلان پزشکی که قبل یا بعد از این قانون برای ادامه تحصیل خود از سهمیه مناطق محروم استفاده کردهاند، بسته به سطح تحصیل (دکترای عمومی حرفهای، تخصصی و فوق تخصصی پزشکی و دندانپزشکی) ملزم به انجام خدمت در مناطق محروم بهطور مساوی ۱.۵ تا دو برابر مدت تحصیل خود میشوند.

طبق این قانون، این گروه فارغالتحصیلان علاوه بر اینکه تا زمان انجام ضمانت خدمت اجباری خود، حق آزادسازی مدرک تحصیلی و خرید ضمانت خدمت ندارند، اجازه هیچ گونه فعالیت پزشکی انتفاعی — از جمله Bü — خارج از یا شهرستان محل ضمانت خدمت ندارند، علاوه بر جریمه نقدی در صورت استنکاف، حق دریافت گذرنامه نیز ندارند و تا اتمام خدمت، ممنوع الخروج خواهند شد.

در مهرماه امسال، معاون آموزشی وزارة بهداشت در نامهای به مدیرکل حقوقی این وزارتخانه، تكلفة استنکاف فارغالتحصیلان دورات تکمیلی (دکترای تخصصی، دستیاری، فوق تخصص و فلوشیپ) را بر اساس هزینه سالانه پرورش دانشجو مورد نیاز کشور، هزینهٔ پرداختشده و جریمه هزینهٔ-زمان از دست رفته تعریف کرد (مجموع هزینه جریمه + هزینهٔ پشتیبانی + هزینهٔ سالانه)، و توضیح داد که جریمه هزینهٔ-زمان از دست رفته معادل تامین نیروی جانشین برای این گروهها محاسبه میشود و معادل هزینهٔ سالانه تعیینشده توسط سازمان برنامه و بودże در سال ón، ضریب در طول دوره مجاز تحصیل هر مقطع است.

در همین نامه، هزینهٔ سالانه تحصیلی در سال جاری برای هر مقطع به صورت زیر اعلام شد دکترای تخصصی ۲۸۴ میلیون تومان دستیار بالینی ۳۱۲ میلیون و ۴۰۰ هزار تومان فوق تخصص و فلوشیپ ۳۵۵ میلیون تومان به این دلیل، فارغالتحصیلانی که از سهمیه مناطق محروم بهره و سپس حاضر به خدمت در آن مناطق نشدهاند، امسال علاوه بر پرداخت هزینهٔ بروز شده برای تحصیلات تکمیلی و هزینه تأمین نیروی جانشین در مناطق محروم، ملزم به بازپسانهी تمام هزینهٔهای دریافتشده از دولت در طول تحصیل خود هستند؛ اما این پرداختها پایان نیست، چرا که تا وقتی که به خودی منطقه محروم ن ńده و ضمانت خدمت به اندازه تعیینشده انجام ندهد، اجازه دریافت گذرنامه، خروج از کشور، تاسیس مطب و داروخانه و هیچ فعالیت انتفاعی پزشکی در هیچ یا شهرستانی غیر از همان منطقه محروم را نخواهند داشت.

مفهوم سهمیه مناطق محروم اولین بار در قانون مصوب سال ۱۳۸۹ مطرح شد.

بر اساس قانون برقراری عدل آموزشی در پذیرش دانشجو در دورههای تحصیلات تکمیلی و تخصصی که ۲۹ فروردین ۱۳۸۹ در مجلس تصویب شد، وزارت بهداشت ملزم شد ۳۰ درصد ورودی رشتههای پزشکی عمومی، دستیاری تخصصی و سایر رشتههای گروه پزشکی را از طریق جذب دانشجوی بومی با ارجحیت مناطق محروم و مطابق نیاز ها تامین نماید؛ پذیرفتهشدگان از طریق این سهمیه موظف به انجام خدمت در مناطق محروم به مدت سه برابر زمان تحصیل خود شدند.

تا پارسال، این قانون چندین بار اصلاح شده بود، اما در هیچ اصلاحیهای، نمایندگان مجلس برای فارغالتحصیلان سهمیهای به انجام خدمتاجباری در مناطق محروم، از جریمه نقدی، ممنوع الخروج، یا منع اشتغال و فعالیت انتفاعی استفاده نکرده بودند؛ همچنین قانون تا به امروز به ماسبق عطف نیوده، در حالی که مصوبه بهمن ۱۴۰۱ مجلس، تمام فارغالتحصیلان سالهای ۱۳۸۹ تا ۱۴۰۱ را تحت اجرای قانون قرار داده است.

یک پزشک معترض به مصوبه مجلس و تصمیمات وزارت بهداشت به این گوید پزشکان هیچ ندارند.

شکان همیشه شکایت کردهاند که چرا چنین تعهدي فقط برای دانشجویان علوم پزشکی اجباری است در حالی که وزارت علوم، ä،, او افزود متأسفانه، وزارت بهداشت در سالهای گذشته با بهرهگیری از نیروی ارزان قیمت ین für ä در شهرهای بزرگ, ä, Ä, ö, ß kö, ۱۲ میلیون تومان ö ü für ä Ä ä ö Lö – او ادامه میدهد مهمترین دلیل امتناع پزشکان سهمیهای از انجام ضمانت خدمت در مناطق محروم، حداقل در سه یا چهار سال اخیر، عجز بودجه به علت عملکرد ضعیف بیمارستانهای دولتی بوده که این کار، به تأخیر در پرداخت کارانهها و نات ří المالي برای حفظ پزشکان منجر شده است؛ اما به جای رفع این نقص، دولت و مجلس به تهدید متوسل شدهاند. اقدامات جدید برای جلوگیری از خروج پزشکان و دانشجویان پزشکی امسال نیز همانند سال قبل، وزارت بهداشت با افزایش چندبرابری هزینهٔ آزادسازی مدارک تحصیلی و خرید تعهدات، کوشش کرده مانع از مهاجرت پزشکان و دانشجویان پزشکی شود.

سال قبل مسئولان وزارت بهداشت از آمار بالای مهاجرت پزشکان و دانشجویان پزشکی اینقدر غافلگیر شده بودند که در یک عمل شتابزده، هزینهٔ خرید ضمانت خدمت و آزادسازی مدارک تحصیلی را ۲۰۰ تا ۳۰۰ درصد نسبت به بخشنامههای قبل افزایش دادند.

بر پایهٔ آخرین بخشنامههای پیش از دولت سیزدهم، هزینهٔ آزادسازی مدارک و خرید ضمانت خدمت برای فارغالتحصیلان علوم پزشکی در سالهای ۱۳۷۳ تا ۱۳۹۰ به صورت زیر تعیین شده بود کاردانی ۳۵ میلیون ریال (۳ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان) به ازای هر سال تحصیلی کارشناسی ۴۲ میلیون ریال (۴ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان) به ازای هر سال تحصیلی دکترای حرفهای پزشکی ۱۱۷ میلیون ریال (۱۱ میلیون و ۷۰۰ هزار تومان) به ازای هر سال تحصیلی دکترای حرفهای دندانپزشکی ۹۴ میلیون ریال (۹ میلیون و ۴۰۰ هزار تومان) به ازای هر سال تحصیلی دکترای حرفهای داروسازی ۸۴ میلیون ریال (۸ میلیون و ۴۰۰ هزار تومان) به ازای هر سال تحصیلی اما وزیر بهداشت در بخشنامه ۲۲ آبان ۱۴۰۱ و خطاب به روسای دانشگاههای علوم پزشکی سراسر سرزمین، این رقمها را تغییر داد و خبر داد که هزینهٔ خرید خدمت و آزادسازی مدارک تحصیلی برای فارغالتحصیلان سالهای ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۲ به شرح زیر خواهد بود کاردانی ۱۴ میلیون تومان (افزایش ۳۰۰ درصدی نسبت به قبل) کارشناسی ۱۵ میلیون تومان (افزایش ۲۵۷.۱ درصدی) دکترای حرفهای پزشکی ۳۰ میلیون تومان (افزایش ۱۵۶.۴ درصدی) دکترای حرفهای دندانپزشکی ۳۴ میلیون تومان (افزایش ۲۶۲ درصدی) دکترای حرفهای داروسازی ۲۸ میلیون تومان (افزایش ۲۳۳.۳ درصدی) در بخشنامه تازه معاون آموزشی وزارت بهداشت که از آبان امسال به اجرا درآمده، این هزینهٔها افزایش یافتهاند؛ مطابق این بخشنامه، فارغالتحصیلانی که از سهمیه مناطق محروم منفعت نگرفتهاند و مجاز به آزادسازی مدرک و خرید ضمانت خدمت هستند، در سال تحصیلی ۱۴۰۳ – ۱۴۰۲ باید به ę مبالغ پرداخت نمایند کاردانی ۲۵ میلیون تومان (۷۸.۵ درصد افزایش نسبت بخشنامه آبان پارسال) کارشناسی ۴۰ میلیون تومان (۱۶۷ درصد افزایش) دکترای حرفهای پزشکی ۱۱۰ میلیون تومان (۲۶۷ درصد افزایش) دکترای حرفهای دندانپزشکی ۱۲۰ میلیون تومان (۲۵۳ درصد افزایش) دکترای حرفهای داروسازی ۱۱۰ میلیون تومان (۲۹۳ درصد افزایش) علاوه بر این، معاون آموزشی وزارة بهداشت در نامه ابلاغی به مدیرکل حقوقی این وزارتخانه اعلام کرده که از سال تحصیلی ۱۴۰۳ – ۱۴۰۲، هزینهٔهای پرداختی به آن فارغالتحصیلان تحصیلات تکمیلی (دکترای تخصصی، دستیار بالینی، فوق تخصص و فلوشیپ) که از سهمیه مناطق محروم منفعت نگرفتهاند و مجاز به خرید ضمانت خدمت و آزادسازی مدرک تحصیلی هستند، نیز محاسبه خواهد شد؛ اما این بار با استفاده از رویکرد جریمه نقدی گروه به سهمیهای.

به این دلیل، غیرسهمیهایها با وجود اینکه مشمول ممنوع الخروجی و محرومیت از دریافت گذرنامه نیستند و اجازه تاسیس مطب، داروخانه و فعالیت انتفاعی در خارج از یا شهرستان انتخابی را دارند، اما ملزم به پرداخت هزینهٔ سالانه آموزش هر دانشجو در مقطع دکترای تخصصی، دستیار بالینی، فوق تخصص و فلوشیپ، بازپسانهی تمام هزینهٔهای دریافتی از دولت و جریمه هزینهٔ-زمان از دست رفته (معادل هزینهٔ سالانه تعیینشده توسط سازمان برنامه و بود ضرب در مدت تحصیل در هر مقطع) خواهند شد تا بتوانند مدرک خود را آزاد کرده یا از خدم معاف شوند.