دوشنبه 16 نوامبر 2026
فرهنگ وهنر

ورود بی رویه مدیران پلتفرم ها به انتخاب بازیگران؛ بازیگرسالاری به جای فیلمنامه محوری!_صدانیوز

آواتار از  علی باقریعلی باقری 19 آگوست 2025 19 آگوست 2025 - 09:59
ورود بی‌رویه مدیران پلتفرم‌ها به انتخاب بازیگران؛ بازیگر سالاری به جای فیلمنامه‌محوری!

[ad_1]
به گزارش صدانیوز

 ـ مجتبی برزگر: با گسترش شبکه نمایش خانگی در ایران، تعداد بسیاری امیدوار بودند که این بستر به فرصتی برای رشد فرهنگی، آزادی خلاقیت و اراعه داستان‌های نو تبدیل شود، اما امروز، آن‌چه در عمل مشاهده می‌شود، فاصله‌ای عمیق بین انتظار و حقیقت است، پلتفرم‌هایی که قرار می بود «حامیان فرهنگ» باشند، امروز به بازیگران مهم یک بیزینس پرسود تبدیل شده‌اند و تصمیم‌های کلان هنری، در اتاق‌های جلسات اقتصادی گرفته می‌شود.

دخالت مدیران پلتفرم‌ها در کستینگ، حذف تدریجی نقش فیلمنامه‌نویس، تکرار بی‌آخر برخی چهره‌ها، کنار گذاشتن بازیگران تلویزیونی و افت سهم عوامل پشت‌صحنه، تنها بخشی از معضلاتی است که امروز گریبان‌گیر این عرصه شده‌اند.
این یادداشت، نگاهی است به پشت‌پرده این تغیرات و صدمه‌شناسی روندی که می‌تواند آینده نمایش خانگی را به بحران هویتی دچار کند.

در سال‌های تازه، شبکه نمایش خانگی در ایران از یک بستر فرهنگی و هنری به یک میدان همه‌عیار اقتصادی تبدیل شده است؛ جایی که بیزینس و سود، بر هنر و فرهنگ سایه انداخته‌اند. همان گونه که اشاره شد؛‌ یکی از نمود‌های بارز این تحول، دخالت روزافزون مدیران پلتفرم‌ها در فرآیند انتخاب بازیگران و کستینگ پروژه‌ها است؛ دخالتی که نه بر پایه اصول هنری، بلکه بر مبنای سلیقه‌ شخصی، روابط اقتصادی و حتی منافع مالی انجام می‌شود.

چندین دفعه کارشناسان، نویسندگان و حتی بازیگران پیشکسوت از این نوشته انتقاد کرده‌اند. به‌طور اشکار، تعداد بسیاری از نویسندگان در او مباحثه با رسانه‌ها گفتن کرده‌اند که نقش آنان در سریال‌های شبکه نمایش خانگی به‌شدت کمرنگ شده است. در طراحی اولیه تکه‌های ابتدایی سریال‌ها احتمالا اندکی دقت به فیلمنامه و روایت دیده شود، اما این دقت به‌مرور رنگ می‌بازد. جذابیت‌های ظاهری و لحظات شوق‌انگیز جای ساختار منسجم داستانی را می‌گیرند و نویسنده به‌مرور زمان از مرکز ثقل پروژه حذف می‌شود.

همان گونه که محمدحسین لطیفی، کارگردان شناخته‌شده نیز پیش‌تر اشاره کرده می بود، امروز 70 درصد هزینه پروژه‌ها به بازیگران تعلق دارد و تنها 30 درصد آن بین دیگر عوامل از جمله نویسندگان، تدوین‌گران، طراحان صحنه، تصویربرداران و… تقسیم می‌شود، این نابرابری فاحش در تخصیص بودجه، بیانگر آن است که برتری تشکیل، نه محتوا و نه هنر، بلکه چهره و شهرت و عددهای میلیون‌دلاری دستمزد است.

نتیجه این روال، محتوای سطحی، تکراری و خالی از قیمت فرهنگی است. در تعداد بسیاری از سریال‌های شبکه نمایش خانگی ناظر نمایش مکرر صحنه‌هایی چون قمار، میز بیلیارد، شرط‌بندی، نمایش اشرافی‌گری و رفتارهایی خارج از عرف خانواده‌ ایرانی هستیم، این تکرار نه‌تنها ناشی از بی‌توجهی به فیلمنامه و اصول دراماتیک است، بلکه ریشه در تسلط نگاه تجاری و مصرف‌گرایانه دارد، به گفتن دیگر، هنگامی هنر به ابزار فروش تبدیل می‌شود، محتوا هم قربانی فروش خواهد شد.

مشکل فقط به نویسندگی محدود نمی‌شود، نوع انتخاب بازیگران نیز از اصول هنری فاصله گرفته و تحت تأثیر باندبازی‌ها، روابط پشت‌پرده و نگاه تجاری مدیران پلتفرم‌ها قرار گرفته است. تکرار چهره‌های خاص در پروژه‌های گوناگون، حذف تعداد بسیاری از بازیگران توانمند تلویزیونی و تسلط برخی از چهره‌های خاص بر نقش‌های مهم، همه انها نشانگر این روال دلواپس‌کننده می باشند.

شبکه نمایش خانگی امروز از محتواهای تکراری، صحنه‌های بی‌علت از قمار، شرط‌بندی، میز بیلیارد و دیالوگ‌های سطحی پر شده است؛ فضایی که هیچ توجهی به نهاد خانواده، اخلاق و فرهنگ ایرانی ندارد و علت مهم آن، کنار رفتن تدریجی اصالت هنر و میدان‌داری مطلق اقتصاد و سودآوری است.

مسئله دلواپس‌کننده‌تر آنجاست که تعداد بسیاری از بازیگران بااستعداد و پیشکسوت، به‌علت نداشتن ربط با این باندهای خاص، به حاشیه رانده شده‌اند، این روال یادآور همان سنت نادرست قبل سینماست؛ وقتی که حرف های می‌شد «تلویزیونی‌ها در سینما جایی ندارند» و امروز نیز برخی از مدیران پلتفرم‌ها، تلویزیونی‌ها را به شبکه نمایش خانگی راه نمی‌دهند. به‌حرف های برخی بازیگران، تنها افرادی امکان وجود در این سریال‌ها را دارند که مورد حمایتو «مطمعن» مدیران پلتفرم باشند، نه افرادی که واقعاً توانایی، توانایی یا توانایی دارند.

در این بین، فیلمنامه‌نویس و نویسندگی بیشتر از هر قسمت فرد دیگر دچار مظلومیت شده‌اند. تعداد بسیاری از نویسندگان در او مباحثه با رسانه‌ها پافشاری کرده‌اند که نقش آنان در ساختار تشکیل زیاد کمرنگ است. در بهترین حالت، در دو یا سه تکه اول سریال به مطرح داستان و کشش دراماتیک دقت می‌شود و بعد از آن دیگر ضرورتی برای ادامه روال منطقی و اصولی داستان حس نمی‌شود. فیلمنامه‌ها به‌جای ساختار، علتو مطلب، فقطً به شوک، اتفاقات شوق‌انگیز و جنجال‌سازی متکی خواهد شد؛ چون این موارد «بازدید» بیشتری در پلتفرم‌ها تشکیل می‌کنند و «سود» بالاتری می‌سازند.

با این شرایط، به‌نظر می‌رسد که تنها راه نجات شبکه نمایش خانگی از مسیر جاری، بازتعریف نقش نهادهای نظارتی و حمایتجدی از نویسندگان، کارگردانان و بازیگران واقعی است؛ افرادی که دغدغه فرهنگ، خانواده، هویت و اخلاق دارند. بدون دقت به این قسمت‌های مهم، نمایش خانگی هم چنان در مسیری خواهد رفت که نه‌تنها به فرهنگ سرزمین کمکی نمی‌کند، بلکه به‌مرور مطمعن مخاطب را نیز از دست خواهد داد.

به این علت، اگر نظارتی جدی و هوشمندانه بر فرآیند تشکیل محتوا و انتخاب بازیگران در این شبکه اعمال نشود، باید پذیرفت که با ادامه این روال، شبکه نمایش خانگی به‌جای یک زمان فرهنگی، به تهدیدی برای فرهنگ عمومی جامعه تبدیل خواهد شد.

انتهای مطلب/+

دسته بندی مطالب
اخبار کسب وکار

اخبار تکنولوژی

اخبار اقتصادی

اخبار فرهنگ وهنر

اخبار تکنولوژی

اخبار سلامتی

[ad_2]

منبع

اخبار مرتبط