یکشنبه 15 نوامبر 2026
فرهنگ وهنر

اختتامیه نخستین جشنواره ملی سرود فجر در تالار وحدت برگزار شد

آواتار از  علی باقریعلی باقری 17 سپتامبر 2024 17 سپتامبر 2024 - 07:37
سرود فجر در ایستگاه پایانی/ جشنواره ای که بین المللی می شود

ایین اختتامیه نخستین جشنواره ملی سرود فجر با حضور امیرحسین سمیعی مدیر دفتر موسیقی، حامد جلیلی مدیر دفتر سرود و دبیر جشنواره، محمود سالاری معاون هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، محمد الهیاری مدیرعامل بنیاد رودکی و داوران و گروه‌های سرود شرکت‌کننده، روز بیست و ششم شهریورماه در تالار وحدت برگزار گردید.

حامد جلیلی در آغاز سخنان خود با سپاس از مدیران همکار و داوران بیان کرد دفتر سرود وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی یک سال پس از روی کار آمدن دولت مردمی رئیس‌جمهور شهید، به لطف وزیر اسبق آقای اسماعیلی و همت آقای سالاری و آقای الهیاری در معاونت هنری این وزارتخانه تأسیس شد. رهبری معظم انقلاب در سال‌های اخیر چندین بار و به شیوه‌های گوناگون بر ارتقاء، پیشرفت و بهره‌گیری از ظرفیت سرود تأکید داشته‌اند و تأسیس این دفتر نیز در راستای تحقق منویات ایشان صورت گرفته است.

جلیلی افزود بنده از بدو تأسیس تا به امروز در این جایگاه فرهنگی‌هنری خدمت‌گزار مردم و اهالی موسیقی و سرود هستم. مأموریت ما در دفتر سرود، تحول و ارتقاء سطح ذائقه شنیداری عمومی به سمت سرود بوده تا سرود به عنوان یک عنصر مؤثر در سبد فرهنگی‌موسیقیایی خانواده‌های ایرانی از کودک تا بزرگسال قرار گیرد. چرا که در این صورت می‌توان ادعا کرد سرود همانند هوای تازه در دل جامعه، نقش مهم خود یعنی جریان‌سازی و امیدآفرینی را ایفا کرده است.

وی ادامه داد ما در دفتر سرود تلاش کرده‌ایم ضمن حمایت از برخی آثار اثرگذار همانند سلام فرمانده، به جوانب دیگر ارتقاء سرود نیز بپردازیم از جمله ترقی کیفی سرود از طریق طراحی دوره‌های مربیگری سرود به صورت مجازی با حضور اساتید نقل کشوری و به صورتی که به راحتی در اختیار همه مربیان گروه‌های سرود سرزمین قرار گیرد. ما معتقدیم اگر مربی سرود تخصص خود را ارتقاء دهد و با راه‌حل‌های به‌روز و درست موسیقی و آواز، گروه سرود خود را رهبری کند، سطح کیفی سرود‌های سرزمین چندین درجه بالا‌تر می‌رود.

جلیلی گفت از نظر دیگر تلاش کرده‌ایم دفا‌تر سرود در برخی از استان‌هایی که زیرساخت‌های ملزوم را دارند تأسیس کنیم تا بتوانند حمایت‌کننده گروه‌های سرود و به نوعی تسهیل‌گر فعالیت‌های گروه‌ها باشند. مسأله دیگری که متأسفانه این سال‌ها نسبت به آن غفلت شده، حل برخی از دغدغه‌های مربیان سرود است. متأسفانه اهالی سرود در همه این سال‌ها خالصانه و بدون هیچ چشم‌داشتی تلاش کرده‌اند و برخی از دوستان نه تنها هیچ حمایتی نشدند بلکه زیاد از اوقات به طور شخصی هزینه کردند. ما در تلاش هستیم و رایزنی‌های خوبی نیز انجام داده‌ایم تا ان‌شاءالله اهالی سرود و مربیان بتوانند همانند دیگر هنرمندان از مزایای صندوق اعتباری هنر بهره‌مند شوند.

وی با اشاره به پیشینه جشنواره موسیقی فجر بیان کرد این جشنواره در سال ۱۳۶۴ برای اولین بار با عنوان جشنواره سراسری سرود و آهنگ‌های انقلابی فعالیت خود را آغاز کرد. سپس از چهار دوره برگزاری با همین عنوان، نام و نشان و آرم تازه طراحی شد و از دوره پنجم با عنوان جاری یعنی جشنواره موسیقی فجر به فعالیت خود ادامه داد. متأسفانه در همه این سال‌ها با سیاست‌های اتخاذ شده، به تدریج نه تنها برای سرود بلکه برای گروه‌های کر نیز عرصه وجود در جشنواره موسیقی تنگ شد و حضور آن‌ها کمرنگ و حتی کاملا حذف گردید. از سال ۱۴۰۱ که اولین سال تاسیس این دفتر بود، ما با وجود موانع زیرساختی و مالی تلاش کردیم سرود مجدد به صحنه جشنواره موسیقی فجر بازگردد و چندین شب اجرای گروه‌های سرود را با استقبال خوب مخاطبان بر روی صحنه جشنواره موسیقی فجر داشتیم، حتی در شب اختتامیه جشنواره نیز اجرای گروه‌های سرود نصیب ما نشد اما به زعم ما همچنان این جایگاه در شأن سرود نبوده است. به همین علت در مهرماه ۱۴۰۲ دبیرخانه نخستین جشنواره ملی سرود فجر را دایر کردیم.

جلیلی توضیح داد این جشنواره در چهار مرحله برگزار شد. مرحله نخست با ثبت‌نام بیش از ۸۰۰ گروه برگزار گردید و در نهایت با ۸۰ گروه به مرحله اجرایی منطقه‌ای رسیدیم. در مرحله منطقه‌ای نیز در چهار شهر اصف‌هان، مشهد، می‌ناب و تهران از سراسر ایران گروه‌ها وجود یافتند و به طور زنده در روبروی داوران اجرا کردند. ۲۸ گروه منتخب این مرحله نزدیک به پنج ماه تحت راهبری دبیرخانه جشنواره آثار اختصاصی خود برای جشنواره ملی سرود فجر را تدوین کردند، چون مطابق اصول اختتامیه جشنواره قرار بود در آغاز تیرماه برگزار گردد که به علت شرایط کشور و انتخابات ریاست‌جمهوری به اواخر شهریور و هم‌اکنون انتقال یافت. نکته قابل توجه این است که برای اولین بار در جشنواره‌های کشور، گروه‌های سرود موظف‌اند همراه با ارکس‌تر و موسیقی زنده اجرا داشته باشند.

وی افزود الحمدلله با همه سختی‌ها و کاستی‌های مالی و با همراه‌ی و پشتیبانی دوستان یک گروه ارکس‌تر کاملا حرفه‌ای برای همراه‌ی با همه گروه‌ها راه‌اندازی شد به طوری‌که این گروه موسیقی همه آثار را دقیق و کامل مسلط شدند و حتی چند روز قبل از اجرای مهم نیز به طور واقعی هر گروه سرود با گروه ارکس‌تر تمریناتی داشتند. و به لطف خدا طی سه روز ۲۳، ۲۴ و ۲۵ شهریور مرحله پایانی جشنواره با حضور داوران محترم برگزار گردید.

جلیلی بیان کرد امیدواریم این جشنواره آغازی باشد بر نگرش حرفه‌ای و تخصصی به سرود به عنوان یکی از عرصه‌های حرفه‌ای موسیقی، آن‌گونه که در خور این هنر جریان‌ساز و امیدآفرین است. با دقت به سخنان مورد تایید رهبر گرانقدر ایران، سرودی جریان‌ساز است که بتواند بر زبان مخاطب جاری شود، مخاطب را با خود همراه کند و به قدری ذهن و ذوق هنری وی را دچار سازد که فرد را به پچ‌پچ سرود وادارد، به طوری‌که شوق موسیقیایی خود را سرود اغنا کند. یقینا ما معتقد به حذف سبک‌های دیگر موسیقی نیستیم بلکه معتقدیم الزامی است که جمع‌خوانی اعم از سرود، کر و غیره را در کنار باقی عرصه‌های موسیقی داشته باشیم. به همین علت با وجود جشنواره سرود، همچنان سال قبل در جشنواره موسیقی، وجود گروه‌های سرود را نظاره بودیم و اجرای آن‌ها را بر روی صحنه جشنواره بردیم.

وی در پایان گفت ما به همین مقدار بسنده نمی‌کنیم، ما به جستجوی برگزاری جشنواره‌های سرود بین‌المللی هستیم و حتی رایزنی‌هایی نیز انجام داده‌ایم. دفتر سرود معتقد است ظرفیت سرود را حتی می‌توان به عنوان یک عنصر فرهنگی در دل خانواده دید و در آینده به جستجوی برگزاری پویش‌ها و رویداد‌های هنری مرتبط با خانواده و سرود با شعار هر خانواده یک سرود هستیم.

در ادامه سه گروه سرود به اجرا پرداختند.

محمود سالاری معاون هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در سخنان خود با سپاس از همکاران دفتر سرود و موسیقی گفت دوره‌های قبل جشنواره سرود را دوستان ما برگزار کردند اما حقیقتا سال‌هاست جای این جشنواره در معاونت هنری خالی بوده، باید برویم به این مسیر هرچند ابتدای راه اشکالاتی در می‌زبانی و برنامه‌ریزی وجود داشت که امیدوارم به من ببخشند.

وی با بیان اینکه سرود یعنی جامعه اسلامی افزود هیچ گروه‌ی نیست که اعضاء برای کار خرابی تلاش کنند، اگر فردی ضعیف‌تر است بقیه او را خراب نمی‌کنند و دستاورد‌های سرود این است که تربیتی باشد و وحدت و همدلی تشکیل می‌دهد. ان‌شاءالله برسیم به اینجا که گروه‌های سرود ما جامعه آرمانی شوند. این کارکرد تربیتی سرود است. قطعا هنگامی که رهبری که هنرمند و فرهنگ‌شناس است، آنقدر به سرود تأکید داشته، علتی دارد. من در تحقیقاتم ندیدم کشوری سرود ملی‌اش تک‌خوانی باشد. سرود ملی جمع‌خوانی است تا همدلی، نشاط و وحدت و استتار و پوشیدگی اشتباه را در خود دارد.

در بخش دیگری از این مراسم، هادی آرزم هنرمند پیشکسوت موسیقی توسط محمود سالاری تقدیر و تشکر شد. سالاری گفت استاد آرزم استاد ادب و معنویت و تواضع هستند. ایشان مدیر هنرستان صداوسیما بودند و پرورش نسلی را برعهده داشتند که امروز به آن‌ها افتخار می‌کنیم. آرزم نیز در پاسخ گفت من خودم را در این حد نمی‌دانم که در برابر این گروه‌ها جایزه بدهم، لطف شماست. ان‌شاءالله این جشنواره آخری نباشد و احتمالا به حمایت مسئولین دومین را هم داشته باشیم. یقینا رسانه موظف است که روی این سرود‌ها تلاش کند و ما این را کم داریم و منتظر آثار بهتری در این عرصه هستیم.

در ادامه حجت اشرف‌زاده به اجرای قطعاتی در مورد تو نفسی، وطن، ماه و ماهی پرداخت. اشرف‌زاده پیش از اجرای قطعه وطن خطاب به هنرمندان سرود در مورد اهمیت ماندن در وطن سخن گفت و تصریح کرد همه بچه‌های گروه من بچه‌های شهر‌های گوناگون می‌باشند و خوب است همه بمانیم و وطن را بسازیم.

سپس سیدجواد هاشمی نماینده هیئت داوران بیانیه هیئت داوران را قرائت کرد و گروه سرود کوش می‌ناب به اجرای برنامه پرداخت.

برگزیدگان جشنواره با حضور هیئت داوران شامل امیرحسین سمیعی، محمود سالاری، محمد الهیاری، حجت‌الاسلام خانی، رضا مهدوی و حامد جلیلی بدین شرح اعلام شدند برنده قسمت هم‌آوازی سرود گروه زهراییون از اهواز استان خوزستان، برنده قسمت هم‌آوازی کر گروه کرال خراسان رضوی از مشهد، برنده قسمت هم‌آوازی آکاپلا گروه آداک از گلستان و گروه یاقوت از اصف‌هان با لیاقت تقدیر، در قسمت صدا سیما گروه مهرآوا از مشهد استان خراسان رضوی با لیاقت تقدیر، در قسمت صدا سیما گروه نوای مهر از شهرکرد استان چهارمحال و بختیاری و گروه کوش از می‌ناب استان خوزستان، برنده قسمت جایزه ایران گروه آفاق از آزادشهر استان گلستان، برنده قسمت جایزه نور گروه موعود از مشهد استان خراسان رضوی، برنده قسمت سرو سرود گروه جوانه‌ها از مشهد استان خراسان رضوی، برنده قسمت بهترین رهبری امین زینعلی از گروه آرشه از استان اصف‌هان، برنده قسمت خلاقیت و نوآوری گروه آوای می‌ناب از می‌ناب استان هرمزگان، برنده جایزه رویش گروه سرود اسوه از استان تهران، برنده جایزه بهترین شعر محمدرضا قضاوت از گروه نوای مهر از شهرکرد استان چهارمحال و بختیاری، جایزه تک‌خوان پوریا اسدی از گروه شهید فانی لارستان استان فارس. در آخر از آرمان مهربان رهبر ارکس‌تر نیز تقدیر شد.

اخبار مرتبط