بررسی برنامه همشاگردی سلام؛ پلتفرم زنده برای شنیدن صدای نوجوانان در تلویزیون

بررسی برنامه همشاگردی سلام؛ پلتفرم زنده برای شنیدن صدای نوجوانان در تلویزیون, پایان خیابان الوند مکانی است که استودیویی شبیه به کلاس درس در آن راهاندازی شده و نوجوانان در بهای مدرسه نشستهاند. حامد مهربانی، فراتر از یک مجری تلویزیون، در نقش معلم به میز تکیه داده و همه عوامل در حال آمادهسازی برای پخش یک برنامه اختصاصی از همشاگردی سلام در شب میلاد حضرت علی (ع) از شبکه آموزش هستند.

این بار برنامه میهمان ویژهای هم دارد؛ امین زندگانی که با وجود حضور در صحنه تئاتر برای یک نمایش میدانی و پرهزینه، خودخواسته در میان نوجوانان حاضر شده است. جوان بودن تیم سازنده برنامه، اولین چیزی است که دقت را جلب میکند.

با این حال، ویژگی منحصر به فرد طراحی دکور که فضای مدرسه و کلاس درس را بازسازی کرده، مخاطب را با حس و حال مهرماه مواجه میسازد. فرمی که در صدا و سیما کمتر دیده میشود؛ جایی که نوجوانان نه تنها مخاطب، بلکه مطالبهگر و بازیگر اصلی برنامه هستند. گلههای امین زندگانی درباره جای خالی نوجوان در تلویزیون امین زندگانی دلیل حضور خود را در برنامه، عدم پوشش کافی مسائل نوجوانان در تلویزیون عنوان کرد.

او معتقد است اگرچه سریالهایی مانند طوبی ثابت کردهاند که تلویزیون همچنان مخاطب زیادی دارد، اما خلأ بزرگی در تولید محتوای مخصوص نوجوانان وجود دارد.

او افزود ما باید برای نوجوانان برنامههای خاص و کارشده بسازیم که به آنها جسارت دهد تا سخن خود را بگویند و به شکل جدی در دنیای رسانه حضور یابند. وی کار برای نوجوانان را نیازمند تخصص دانست و گفت مسائل و دغدغههای نوجوانان امروز کاملاً متفاوت از قبل است.

رای نوجوانان تأکید کرد.

رفاقت حقیقی با مهربانی؛ دیدگاه حسین حقیقی حسین حقیقی، خوانده شناختهشده، دلیل حضورش را رفاقت با حامد مهربانی و جذابیت مقصدگذاری برنامه برای نوجوانان دانست. او برنامهای را ارزشمند خواند که نوجوانان بتوانند بدون سانسور و با راحتی کامل، احساسات و نظرات خود را بیان کنند. حقیقی گفت این زنده بودن برنامه و اینکه بچهها میتوانند آزادانه سخن بگویند، برای من بسیار دلنشین است.

این نوع ارتباط مستقیم و بدون فیلتر، ویژگی منحصر به فردی است که در کمتر برنامهای دیده میشود. مصاحبه با تهیهکننده؛ سیاستهای برنامه همشاگردی سلام احسان میرمحمدعلی، تهیهکننده برنامه، در اتاق رژی اهداف همشاگردی سلام را تشریح کرد. او گفت مقصد اصلی، فراهم کردن فضایی شفاف برای نوجوانان است تا در رسانه سهمی در پرسشگری و مطالبهگری داشته باشند.

برخلاف برنامههای قبلی که ضبطی بودند و نوجوانان نقشی در مطرح کردن سوالات نداشتند، در این برنامه به صورت زنده به آنها اجازه داده شده تا دغدغههای خود را درباره تحصیل، آینده شغلی و سایر موارد بیان کنند. میرمحمدعلی تأکید کرد ما معتقدیم این قشر باید یاد بگیرند که حق دارند مطالبهگری کنند و از زمانهای خود بهرهبرده شوند. چرا پخش زنده و بدون خط قرمز؟

در پاسخ به اینکه چرا ریسک پخش زنده پذیرفته شده، میرمحمدعلی توضیح داد در برنامههای زنده، زمان واقعی برای پاسخ به سوالات وجود دارد و ما میتوانیم در لحظه عکسالعملها را دریافت کنیم. او تأکید کرد که هیچ خط قرمزی برای مطرح سوالات وجود ندارد و نوجوانان میتوانند مسائل خود را به راحتی بیان کنند. این رویکرد باعث میشود فضای برنامه زنده و طبیعی بماند.

انتخاب حامد مهربانی به عنوان مجری تهیهکننده دلیل انتخاب حامد مهربانی را ارتباط خوب او با نوجوانان، درک دغدغههای این نسل و تخصص در حوزه آموزش عنوان کرد. میرمحمدعلی گفت او توانسته با نوجوانان ارتباط صمیمی برقرار کند و دغدغههای آنها را به شکل مؤثری منتقل نماید. مقصد نهایی برنامه، آموزش مهارت مطالبهگری و یادگیری تواناییهای جانبی در کنار تحصیل است.

برای این منظور معلمان و متخصصان مختلف دعوت شدهاند تا درباره مشاغل، مهارتهای فنی و روشهای مطالعه صحیح گفتگو کنند. میرمحمدعلی همچنین از برنامهریزی برای فصل سوم خبر داد که شامل اضافه کردن بخشهای رقابتی محلهای و تحصیلی برای ایجاد انگیزه در نوجوانان است. همچنین تلاش برای پخش در شبکههای مکمل و پلتفرمهای اینترنتی تا افزایش دامنه دسترسی در دستور کار است.

دیدگاه کارگردان؛ چالشهای برنامه زنده با دانشآموزان علیرضا سماورچی تهرانی، کارگردان برنامه، همشاگردی سلام را برنامهای پویا و متفاوت با محوریت فضای کلاس درس توصیف کرد.

او چالشهای کارگردانی در برنامه زنده با حضور دانشآموزان را پذیرفت و گفت امکان دارد دانشآموزی سوالی بپرسد که برای ما یا مهمان چالشبرانگیز باشد. سماورچی تأکید کرد که سوالات از قبل به دانشآموزان داده نمیشود، بلکه قبل از برنامه با آنها صحبت شده و شرایط زنده توضیح داده میشود.

در مورد سطح دانشآموزان امروز، کارگردان معتقد است نسل جدید از نظر هوشمندی و تواناییهای ذهنی گسترشیافتهتر است و اگرچه کرونا چالشهایی در کیفیت آموزش ایجاد کرده، اما نمیتوان گفت سطح دانشآموزان کاهش یافته. او دلیل عدم انتخاب مجری سلبریتی را نیاز به فردی کاربلد و حرفهای دانست که با فضای آموزشی و نوجوانان ارتباط برقرار کند، نه فردی که تنها شهرت داشته باشد.

سماورچی همچنین بر اهمیت زیباییشناسی و طراحی بصری برنامه برای ایجاد محیط دلنشین تأکید کرد. حامد مهربانی اینجا وجود نوجوانان نمایشی نیست مجری برنامه، حامد مهربانی، ویژگی خاص همشاگردی سلام را حضور واقعی و کنشگرانه دانشآموزان دانست، نه حضور نمایشی.

او گفت آنها میتوانند سوالاتی بپرسند که حتی طرح اولیه برنامه را به هم بزنند و مسیر آن را تغییر دهند. مهربانی این تعامل را سختتر از برنامهسازی معمول توصیف کرد، زیرا در آنتن زنده هر کلمهای مورد توجه قرار میگیرد، اما شور و شوق دانشآموزان انرژی تازهای به برنامه میبخشد.

مهربانی درباره نسل امروز دانشآموزان گفت آنها از نظر اطلاعات بسیار گسترشیافتهتر از ما هستند، به اینترنت و شبکههای اجتماعی دسترسی دارند و سوالاتشان گاهی شگفتزدهکننده است. او که خود سابقه تدریس دارد، با این فضا آشناست و این تعاملها را انگیزهبخش برای ادامه برنامه با شوق بیشتر میداند.