دوشنبه 16 نوامبر 2026
تکنولوژی

دانشمندان روشنش č راز ماده مرئی گمشده

آواتار از  علی باقریعلی باقری 27 آوریل 2025 27 آوریل 2025 - 04:18
سحابی شکارچی

دانشمندان روشنش č راز ماده مرئی گمشده اخترشناسان سرانجام موفق شدند راز ماده گمشده ای واقع را کشف کنند. مادهای که قرنها از دید بشر ان مانده بود. پژوهشهای اخیر مشخص میکند این ماده به صورت ابرهای عظیم از هیدروژن یونیزه در فضای بینکهکشانی ان شده بود. به گزارش صدانیوز، دانشمندان در پژوهشی تازه دریافتند نیمی از مرئی جهانی که زمانها گمشده به شمار میرفت، کجا ان شده.

این در فضای اطراف کهکسانها، به شکل ابرهای عظیم و ان از هیدروژن ان است! ردیابی غیرممکن است اما تیم بینالمللی از اخترشناسان و اخرفیزیکدانان روش ابداع کردهاند که محل شدن در تاریکی بين میکند. تا بحال تحقیقات گوناگون قبول کردهاند نیمی از گم شده جهان به شکل غبار بینکهکشانی از هیدروژن وجود دارد که بزرگتر دورتر از هستههای فعال کهکشانها به بیرون پرتاب شده است.

بوریانا هاجیسکا,اخترشناس دانشگاه کالیفرنیا، برکلی و آزمایشگاه ملی میگوید فکر میکنیم اگر نواحی دورتر از کهکشان را نیز بازدید کنیم، میتوانیم همه گاز گمشده را بیابیم. برای دقت بیشتر باید با منفیودسازی، تحلیل دقیقتری کنیم؛ کاری که تا این مدت انجام ندادهایم. تصمیم داریم این کار را با دقت کامل پیش ببریم. م معمولی یا م باریونی, فقط نزدیک به ۵ درصد ترکیب انرژی جهان را راه اندازی میدهد.

باقی و انرژی تاریک شامل ۲۷ درصد تاریک و ۶۸ درصد انرژی تاریک میشود. به دانشمندان، قسمت قابلتوجهی از باریونی گم شده و آشکار نیست کجا رفته است. این را بخوانید دانشمندان آمریکایی انرژی تاریک ضعیفتر شده است هیدروژن نزدیک به ۹۰ درصد اتمهای جهان را راه اندازی میدهد و جرم نیز ۷۳ درصد جرم کل جهان را به خود تعلق میدهد؛ به این دلیل قسمت عمدهای از م باریونی گمشده هیدروژن است.

برآورد دانشمندان مشخص میکند بیش از ۵۰ درصد هیدروژن حاضر در جهان عملاً گم شده است. ردیابی باریونی گمشده با تابش عرصه کیهانی هیدروژن میتواند در فضا تحت تأثیر تابش یونیزه شود و درخششی ضعیف داشته باشد اما گازها در فضای بین‑کهکشانی پراکندهاند و درخشش آنها ناچیز است که با راه حلهای معمول شناسایی نمیشوند. دانشمندان در پژوهش اخیر روش دیگر برای یافتن ابر نامرئی هیدروژن گسترش دادهاند.

در این روش که اخیراً مورد توجه قرار گرفته، تغییرات نوری که از پشت این ابر عبور میکنند، بازدید میشوند؛ یعنی بازدید تابش عرصه کیهانی. عرصه کیهانی همان نور نخستین جهان است که مانند فسیلی از دوران آغازین کیهان سراسر فضا را پر کرده. سیمون فرارو, کیهانشناس آزمایشگاه میگوید تابش عرصه کیهانی پشت هر چه در جهان میبینیم قرار دارد.

این نور در واقع لبه جهان مشهود است؛ به این دلیل میتوان از این تابش به جای نور بعد‑عرصه منافع گیری کرد تا ببینیم گازها کجا قرار دارند. امکان پذیر این نور که از ابرهای پراکندهای از هیدروژن ان عبور میکند، زمان پراکنده شدن الکترونها باعث میشود کمی روشنتر یا کمنور شود. به این اتفاق تاثیر سونیافی‑زلدوویچ میگویند. یقیناً همان گونه که میدانید، تابش عرصه کیهانی زیاد ضعیف است و دیدنش اصلاً آسان نیست.

راه حل دانشمندان برای از بین بردن مشکل برهم‑نهی دادهها بود. محققان دادههای را جمعآوری کردند و با قراردادن روی یکدیگر ویژگیهای کمنور برجسته شدند. این پژوهش روی بیشتر از یکملیون کهکشان قرمز انجام شد که در شعاع نزدیک به ۸ میلیارد سال نوری از شیری قرار دارند. نتایج نشان داد هالههای هیدروژنی که این کهکشانها را دربرگرفتهاند، بزرگتر از چیزی میباشند که پیشتر فکر میشد.

حتی گمان شده که این هالهها امکانپذیر بهمراتب بزرگتر از چیزی باشند که در این بازدید شناسایی شده است. فرارو میگوید اندازهگیریها کاملاً با این فرضیه سازگارند که همه گاز گمشده را اشکار کردهایم! کشف گمشده سؤالات تازهای منتقل کرده است همان گونه که در علم اخترشناسی رایج است، هذا کشف سؤالات تازهای نیز منتقل میکند. هالههای هیدروژنی هم از گازهایی که از بیرون به درون کهکسان سقوط میکنند تغذیه خواهد

برچسب‌ها: اخترشناسی

اخبار مرتبط